تبصرې

Latest News

ولسمشره! د واحد افغانستان لپاره یا خپل صلاحیتونه اعمال کړه، یا واک پرېږده

دوشنبه, 30 دلو 1396 03:49

له عطا محمد نور وروسته اوس د سمنګان والي عبدالکریم خدام هم له ولایته د نوموړي د ګوښه کولو په تړاو د ولسمشر حکم نه مني. د سمنګان لرې شوی والي عبدالکریم خدام وايي، د ده لرې کول «ناعادلانه او د هوکړې ښکاره مخالفت دی». هغه زیاتوي: «د ملي یووالي حکومت د هوکړې له مخې زه والي ټاکل شوی وم او اوس د خلکو غوښتنه ده چې زه پاتې شم». نوموړي دغه راز ویلي چې دا د ترکمن قوم مسئله ده او دا قوم نه غواړي چې په ټول افغانستان کې یې یوازېنی والي هم له دندې ګوښه شي. خدام د اسلامي جمعیت غړی دی او دغه ګوند هم ویلي چې په دې اړه به د جمعیت مشران پرېکړه کوي.
پوښتنه دا ده چې حکومت به د عطا محمد نور له لانجې وروسته اوس له دې لانجې سره څه کوي؟
د سمنګان لرې شوی والي په داسې حال کې د ولسمشر حکم نه مني، چې د ولسمشر د حکم پر وړاندې د عطا محمد نور مقاومت درېیمې میاشتې ته ننوت. په تېرو دوو میاشتو کې حکومت ونه توانېد چې عطا محمد نور په عملي ډول ګوښه کړي او پر ځای یې نوی ټاکل شوی والي کار پیل کړي. که څه هم حکومت له جمعیت او عطا محمد نور سره اوږدې خبرې وکړې، خو دا خبرې بې پایلې وې. حکومت د عطا محمد نور پر ضد قانوني ګام پورته کولو ته هم زړه نه دی ښه کړی او تر اوسه یې په دې برخه کې امنیتي ځواک نه دی کارولی. عطا محمد نور خو له وړاندې ګواښ کړی و چې که یې امنیتي ځواکونه پر ضد وکارول شي، نو دا ځواکونه به تجزیه شي.
د ملي یووالي د حکومت ستره ستونزه دا ده چې خپله د افغانستان د اساسي قانون پر خلاف د یوې هوکړې پر اساس جوړ شوی دی. اوس چې کله ولسمشر له خپلو قانوني صلاحیتونو کار اخلي، نو ملګري او شریکان یې د قانون پر ځای د هوکړې خبره کوي. پر دې اساس د دغو ټولو ستونزو اساسي لامل د ملي یووالي ناقانونه هوکړه ده چې ولسمشر یې په لاسلیکولو سره له خپل ځان او ولس سره ستر ظلم کړی دی. ولسمشر اوس خپله د هغو تېروتنو بیه پرې کوي چې له ټاکنو وروسته یې د ولس د غوښتنو او اساسي قانون خلاف وکړې.
اوس ستونزه یوازې دا هم نه ده چې ولسمشر او حکومت په لانجه کې دي. ستونزه دا ده چې نظام او افغانستان له ګواښ سره مخ دي. د قدرت هغه جزیرې چې اشرف غني یې د له منځه وړلو ژمنه کړې وه، اوس له حکومته په جلا ادارو بدلېږي. د ملي يووالي په حکومت کې افغانستان د ملک الطوایفۍ او ان تجزیې لوري ته روان دی. د افغانستان ملي حاکمیت، ځمکنۍ بشپړتیا او واحد افغانستان له ګواښ سره مخ دي. له همدې امله ستونزه لویه او جدي ده. اوس ولسمشر ته دوه انتخابه په مخ کې شته. یا دې د ولس په ملاتړ د دغو خپلسریو او ملک الطوایفیو پر وړاندې یو پرېکنده او جدي اقدام وکړي او یا دې هم یو قانوني او مقتدر حکومت او ولسمشر ته واک پرېږدي. ولسمشر دې د ولس او قانون په ملاتړ په جدیت سره د عطا محمد نور او خدام پر ضد ګامونه واخلي. امنیتي ځواکونه دې وکاروي او په بلخ او سمنګان کې دې د اساسي قانون او مرکزي حکومت واکمني ټینګه کړي. له دې پرته یوه لار شته او هغه دا ده چې واک پرېږدي او یو داسې حکومت او ولسمشر ته لاره هواره کړي چې د اساسي قانون پر اساس راغلی وي او پر ټول افغانستان واکمني وکړلی شي.

پر پېژندپاڼو سوداګري مه کوئ، ویې وېشئ!

یکشنبه, 29 دلو 1396 04:05

په دې ورځو کې د برېښنايي پېژندپاڼو په اړه بیا بحثونه را پورته شوي دي. بحثونه له دې سره یو ځای پیل شول چې په ارګ کې ځینې چارواکي د برېښنايي پېژندپاڼو لپاره بایومېټریک شول. ارګ هم خبر ورکړ چې د پېژندپاڼو د وېش لړۍ پيلېږي. له دې سره اجرائیه ریاست د دغه کار مخالفت وکړ او په دې تړاو یې د ستونزو او اختلافاتو خبر ورکړ.
د ټولنیزو رسنیو ډېری کاروونکي هم پر دې بحث کوي چې پېژندپاڼې ووېشل شي او که نه. ځینو سیاسي مشرانو هم خپل دوکانونه پرانیستلي او غواړي د دې چارې په مخالفت او موافقت کې د خلکو له احساساتو د خپلو شخصي ګټو لپاره کار واخلي. ښايي ځینې سیاستوال به له دې چارې د ملاتړ په موخه اعلامیې ورکوي او کوم بل هدف به نه لري، خو دا ټولې چارې بې ځایه دي. برېښنايي پېژندپاڼې د نفوسو د احوالو د ثبت قانون پر اساس وېشل کېږي چې پوره تخنیکي او حقوقي بحث دی، نه سیاسي. په دې تړاو قانون خپل ټول مراحل وهلي، د ولسمشر له خوا توشیح شوی او په ملي جریده کې خپور شوی دی، نو اوس یې وېشل یوه عادي تخنيکي چاره ده چې کومه حقوقي ستونزه نه لري.
چارواکو ته پکار ده چې حقوقي او تخنیکي مسایل سیاسي نه کړي. پېژندپاڼې د ولس حق دی او حکومت مکلف دی چې دا کار وکړي. په دې کې نه د سیاسي سوداګرۍ ځای شته او نه هم د بحث او کمپاین. ارګ باید په دې کار کې هېڅ مداخله ونه کړي او ان خبر خپرول یې ناسم دي. دا چاره دې د پېژندپاڼو د وېش اړوندې ادارې ته پرېږدي او هېڅ ډول لاسوهنه دې پکې نه کوي. په دې اړه په ارګ کې بایومېټریک کول او اعلامیه، تصویرونه او نور څه خپرول ټول د دې تخنيکي او حقوقي چارې سیاسي کول دي او سیاسي سوداګري ده. اجرائیه رییس هم پرته له دې چې خبرې یې کومه حقوقي سرچینه ولري، د څو فاشېستانو او متعصبینو د خوشاله کولو او خپلو شخصي ګټو لپاره د دې چارې مخالفت کوي او خپل سیاسي دوکان یې پکې خلاص کړی دی. ارګ، اجرائیه ریاست او د پېژندپاڼو ډېری مخالفین او موافقین د دې چارې مخالفت او یا ملاتړ د خپلو شخصي سیاسي ګټو لپاره کوي.
پر پېژندپاڼو سیاسي سوداګري له یوه اړخه له دې ملي پروسې سره ظلم دی او له بله اړخه په مستقیم ډول په افغان واحد ولس کې نفاق، اختلاف، تعصب او کرکې خپرولو ته کمپاین دی. دا کمپاین ناوړه پایلې لري او په هېڅ ډول د افغان ملت یا کوم قوم په ګټه نه دی. چارواکو او سیاستوالو ته پکار ده چې خپله دا چټله سیاسي سوداګري بنده کړي. برېښنايي پېژندپاڼې باید ووېشل شي، دا کار باید اړونده اداره وکړي او په دې برخه کې ټولې قانوني ستونزې حل شوې دي. چارواکي او په ځانګړي ډول ارګ باید په دې برخه کې خپله سیاسي سوداګري بنده کړي. دوی دې د پېژندپاڼو په اړه بحثونه او کمپاینونه نه کوي، بلکې اړونده اداره دې په عملي ډول د پېژندپاڼو وېش پیل کړي. اجرائیه ریاست او ځینې نور ناروغ سیاستوال هم باید د خپلو شخصي ګټو لپاره د دې ملي پروسې مخالفت ونه کړي او پرېږدي چې خلک برېښنايي پېژندپاڼې واخلي او دا ستونزه حل شي.

په کابل کې جنايي جرمونه، اندېښنې او د چارواکو مسوولیت

چهارشنبه, 25 دلو 1396 08:59

کابل ښاریان د نا امنیو تر څنګ جنايي جرمونو هم اندېښمن کړي دي. په دې وروستیو کې د جنايي جرمونو پېښې زیاتې لېدل کېږي. د ښار په بېلابېلو برخو کې په رڼا ورځ خلک وژل کېږي او یا هم نورې جنايي پېښې کېږي. یوازې د کابل په پنځمه حوزه کې په یوه اونۍ کې لسګونه جنايي پېښې شوې دي، خلک وژل شوي، دوکانونه لوټل شوي او نور جرمونه شوي دي. په کابل ښار کې له ماښام وروسته عادي خلکو ته هم په ګرځېدو کې ستونزه وي. وسله وال غله په لارو او کوڅو کې ولاړ وي، له خلکو پیسې، موبایلونه او نور وسایل اخلي. دغو چارو خلک اندېښمن کړي دي.
ځانمرګي او نورې نا امنۍ یوه لویه ستونزه ده چې خلک یې وېرولي، خو ورسره سم جنايي پېښې هم زیاتې شوې دي. په کابل ښار کې جنايي جرمونه او په تړاو یې د خلکو اندېښنې له دې سره یو ځای زیاتېږي چې چارواکو په کورنیو چارو وزارت کې د پراخو اصلاحاتو ادعاوې کړې دي. داسې ښکاري چې لا هم دغو اصلاحاتو کومه مثبته پایله نه ده ورکړې او مثبت بدلون نشته. څه موده وړاندې د کورنیو چارو وزیر منلې وه چې ځینې پولیس په ناقانونه کارونو کې ښکېل دي. خلک هم وايي چې د ځینو پولیسو او نورو امنیتي چارواکو له همکارۍ پرته ناشونې ده چې جنايي جرمونه دومره ډېر شي. خلک ادعا کوي چې په ځینو سیمو کې غله له پولیس چارواکو سره تړلي دي، چې نه یوازې د جرمونو مخه یې نه نیسي، بلکې زمینه ورته برابروي او د ستونزو په وخت کې ورسره مرسته کوي.
که څه هم کورنیو چارو وزارت ټینګار کوي چې د پولیس چارواکو په ګومارنه کې سیاسي مداخله نه مني، خو لا هم پولیس چارواکي د سیاسي مداخلې په سیوري کې ټاکل کېږي. په ځینو سیمو کې له پولیسو سره یو ځاي د زورواکو موازي جوړښتونه هم شته چې دې چارې له نا امنۍ او ناقانونۍ سره مرسته کړې ده. په ځینو سیمو کې زورواکي ګن وسله وال لري، خلک د لانجو پر مهال او د ستونزو د حل لپاره د پولیسو پر ځای دغو زورواکو ته مراجعه کوي. که خلک د ستونزو پر مهال د دوی پر ځای پولیسو ته ولاړ شي، نو بیا ورته ستونزې جوړوي. په ځینو سیمو کې پولیس او د پولیسو ماموریتونه د دغو زورواکو په خدمت کې دي، نو چې څنګه یې وغواړي هغسې ترې استفاده کوي.
په ځانمرګو او نورو بریدونو کې خو د ای اېس ای او نورو دښمنانو لاس دی او په همدې پلمه چارواکي خپله ناکامي پټوي، په جنايي جرمونو کې خو د استخباراتو لاس نشته، نو څنګه ورځ تر بلې زیاتېږي او مخه یې نه نیول کېږي!؟ د کورنیو چارو وزارت چارواکي باید په دې تړاو ځواب ووايي. یو داسې ميکانېزم باید جوړ شي چې پولیس چارواکي د جرمونو په تړاو ځواب ویلو ته اړ باسي. په هغو سیمو کې چې جنايي جرمونه پکې کېږي، باید پولیس چارواکي یې وپوښتل شي او د غفلت یا په جرم کې د شراکت پر مهال باید ورته درنه سزا ورکړل شي. اوس که جرم کېږي، پولیس له پېښې وروسته د تحقیقاتو خبره کوي چې دا چاره نه له امنیت سره مرسته کوي او نه هم دا د خلکو غوښتنو او اندېښنو ته سم ځواب دی.

له جمعیت سره تر ناکامو خبرو وروسته

دوشنبه, 23 دلو 1396 06:12

جمعیت اسلامي وايي چې له ارګ سره یې خبرې بې پایلې پای ته رسېدلې دي. ویل شوي چې ارګ د جمعیت اسلامي غوښتنې نه دي منلي، خو ځینې کسان بیا وايي چې ارګ د جمعیت ډېری غوښتنې منلي دي، یوازې څو غوښتنې یې نه دي منلې چې له امله یې دا خبرې بې پایلې پای ته رسېدلې دي. اوس پوښتنه دا ده چې له عطا محمد نور سره لانجه کوم لوري ته ځي او تر کله به هغه د بلخ خپلسری والي وي؟
که څه هم دواړه لوري په سوله ییز ډول د حکومت او عطا محمد نور د لانجې پر حل ټینګار کوي، خو داسې ښکاري چې سوله ییز حل پایله نه درلوده. لومړی خو ارګ په ناسنجول شوي ډول عطا محمد نور د بلخ له ولایته ګوښه کړ، خو په تېرو نږدې دوو میاشتو کې یې خپله پرېکړه عملي نه شوه کړای. عطا محمد نور په ښکاره د حکومت پر وړاندې درېدلی، اشرف غني د ولسمشر په توګه نه پېژني او ځان د بلخ والي ګڼي. داسې ښکاري چې ارګ ته د بهرنیانو له خوا ویل شوي وو چې عطا محمد نور ګوښه کړي، خو په همدې وخت کې بهرنیانو عطا محمد نور ته هم د مقاومت ویلي وو او په دې ډول بهرنیانو په ځانګړي ډول امریکایانو د دواړو اړخونو پټ او ښکاره ملاتړ کړی دی. که مسئلې ته ژوره کتنه وشي، ښکاري چې د لانجې د دوام اصلي لامل همدا دی او بهرنیان د دې لانجې په دوام کې خپلې ګټې ویني.
حکومت قانوني صلاحیت لري چې عطا محمد نور له دندې ګوښه کړي، په کور یې کېنوي او پر ځای یې بل څوک وټاکي. حکومت د خپلې پرېکړې د عملي کولو لپاره هېڅ ډول خبرو ته اړتیا نه لري، دا د حکومت پرېکړه ده او که یې څوک پر وړاندې مقاومت کوي باید د پولیسو او نورو امنیتي ځواکونو په واسطه یې پر ضد ګام پورته شي او ان د تمرد په تور تر عدلي تعقیب لاندې راشي. له یوه قانوني او اصلي حکومت څخه د همداسې عمل تمه وي. ستونزه دا ده چې زموږ حکومت له قانوني اړخه خپله زخمي دی او بیا چې مشري یې د معامله ګرو او داسې کسانو په لاس کې وي چې خپله قانون ته احترام ونه لري، ستونزه لا زیاتېږي. همدغو مجبوریتونو ته په کتو سره باید له جمعیت سره خبرې شوې وای او ارګ همدا کار وکړ، خو اوس چې خبرې ناکامې شوې دي او د جمعیت غوښتنې د حکومت او افغانستان په خیر نه وې، نو پکار ده چې بېرته لومړي حل ته ور وګرځي. ارګ له بلخ سره هم داسې مصروف دی لکه له پاکستان سره چې مصروف دی. جالبه دا ده چې په یوه ورځ له بلخ او پاکستان سره د خبرو د ناکامۍ خبرونه هم راغلل. دا حالت رښتیا هم نور د زغم وړ نه دی. ارګ باید د عطا محمد نور پر وړاندې عملي اقدام وکړي. حکومت په دې برخه کې شرمېدلی، په ولس کې یې حیثیت ته زیان اوښتی او ورځ تر بلې نور هم اوړي. له همدې امله په دې چاره کې باید نور نه مصلحت وشي او نه د بهرنیانو خبره واورېدل شي. د عطا محمد نور پر ضد باید ګام پورته شي، په عملي ډول باید له واکه ګوښه شي او پر ځای یې نوی والي دنده پیل کړي. که خبره د مقاومت او درېدلو تر بریده ورسېږي، نو پکار ده چې حکومت لا پرېکنده ګامونه واخلي او قانون عملي کړي.

Popular News

یوناما وايي چې په روانه جګړه کې ملکي مرګ ژوبله…
د امريکا د دفاع وزير جېمز مټيس اسلام اباد ته…
د اجرائیه ریاست دویم مرستیال محمد محقق د ايران په…
امریکايي چارواکي وايي زر نور پوځيان افغانستان ته لېږي. دغه…

افغانستان په پاکستان کې د پښتنو له احتجاج سره څه مرسته کولی شي؟

یکشنبه, 22 دلو 1396 03:54

په اسلام اباد کې د پښتنو لاریونونه په مشروط ډول وځنډول شول، خو ګڼ شمېر خلک له دغه احتجاج سره يو ځای شوي دي. که څه هم پاکستاني حکومت بیا بیا هڅه وکړه چې دا احتجاج ختم کړي، خو پښتانه لا مقاومت کوي او د خپل مظلومیت غږ پورته کوي. دوی لاريونونه د يوې مياشتې لپاره ځنډولي او وايي چې که په دې موده کې يې غوښتنې ونه منل شوې، بيا به لاريونونه پيل کړي. په کور د ننه له دغه پراخ احتجاج سره اوس داسې اړتیا احساسېږي چې له پاکستان بهر هم باید د دې ګام ملاتړ وشي. که څه هم پاکستانۍ او نړیوالې رسنۍ دغه احتجاجونه په مناسب ډول تر پوښښ لاندې نه راولي، خو په افغانستان کې بیا رسنۍ تر یوه بریده په دې اړه خپرونې لري. افغان ولسمشر هم د دغه احتجاج ملاتړ کړی او دا یې د ترهګرۍ پر ضد هڅه بللې ده.
په کور د ننه او په پاکستان کې پښتانه له افغان حکومت څخه په دې اړه د ډېر څه کولو تمه لري، خو پوښتنه دا ده چې افغان حکومت څه کولی شي؟
پښتانه کلونه کلونه په پاکستان او د پاکستان تر کنټرول لاندې افغان خاوره کې محکوم دي. له ظلم، وحشت، وژنو او زور زیاتې سره مخ دي. لسګونه زره پښتانه وژل شوي، له ترهګرۍ سره د مبارزې تر نامه لاندې ځورول شوي، زندانونو ته لېږدول شوي او د ځینو یې لا مړي او ژوندي هم ورک دي. دغه راز پښتنې سیمې په جنګ کې دي، کلي او ښارونه يې زیانمن شوي، اقتصاد ته زیان اوښتی او پښتانه له ګڼو نورو محرومیتونو سره هم مخ شوي دي. تعلیم، تحصيل او روغتیا هم په پښتنو سیمو کې خورا کمزوري دي. له همدې امله پښتانه مظلوم دي او دا د ټولو په ځانګړي ډول د افغان حکومت دنده ده چې د پښتنو دغه مظلومیت له نړیوالو سره شریک کړي.
که څه هم افغانستان خپله له سختو ستونزو سره لاس او ګرېوان دی، خو بیا هم افغان حکومت د دغو احتجاجونو د ښکاره ملاتړ تر څنګ ځینې نور مهم کارونه کولی شي. لومړی افغان حکومت باید په نړیواله کچه د پښتنو غږ بدرګه کړي. افغان حکومت باید پر نړیواله ټولنه، ملګرو ملتونو او د بشري حقونو پر سازمانونو او فعالینو غږ وکړي چې د پښتنو تر څنګ ودرېږي او د دوی ملاتړ وکړي. دغه راز په نورو هېوادونو کې افغان سفارتونه باید په دې برخه کې فعال رول ولوبوي. دوی باید د کوربه هېواد له حکومت، رسنیو، د بشري حقونو له فعالینو او سازمانونو سره په پاکستان کې د پښتنو پر مظلومیت خبرې وکړي. دوی باید هېوادونه، رسنۍ او سازمانونه وهڅوي چې د پښتنو تر څنګ ودرېږي او غږ یې لا زیات نړۍ ته ورسوي.
حکومت په نړیواله کچه په پاکستان کې د پښتنو د مظلومیت د را برسېره کولو تر څنګ باید د وروستیو تحرکاتو سیاسي، اقتصادي، اخلاقي او نور ملاتړ هم وکړي. پاکستان باید په واقعي ډول دغه فشار احساس کړي او د نړیوالو تر داسې فشار لاندې راشي چې له پښتنو سره روان ظلم، وحشت او تاوتریخوالی ودروي او پښتانه پرېږدي چې په ارامه ژوند وکړي. په دې چاره کې د افغان حکومت فعال رول له پښتنو سره مرسته وکړي چې له ستونزو ووځي او په اوږده مهال به دا چاره د ډیورنډ کرښې په تړاو د افغانانو له ملي داعیې سره هم مرسته وکړي.

د حکومت معامله ګر مشران او د بلخ لنډی مار

چهارشنبه, 18 دلو 1396 04:14

د بلخ خپلسري والي عطا محمد نور یو ځل بیا پر حکومت سختې نیوکې کړې دي. هغه پرون ویلي چې وطندوست، پاک او مسلکي کسان له حکومته ایستل کېږي او پر ځای یې غله او وطن پلورونکي ټاکل کېږي. هغه یو ځل بیا ټینګار کړی چې په عملي ډول د بلخ والي دی، نه یې څوک له دندې لرې کولی شي او نه یې هم پر ضد ګام اخیستلی شي.
نږدې دوې میاشتې پوره کېږي چې د ملي یووالي حکومت د عطا محمد نور پر ځای بل کس د والي په توګه اعلان کړی، خو لا هم عطا محمد نور والي دی او په دې تړاو یې د ولسمشر او مرکزي حکومت پرېکړه ننګولې ده. هغه په واضحو ټکو ویلي چې ولسمشر یې د ګوښه کولو صلاحیت نه لري او له اسلامي جمعیت سره له توافق پرته د بلخ ولایت نه پرېږدي. ارګ له جمعیت سره په پټه خبرې کوي، خو په ښکاره یې تل دا خبرې رد کړې دي. حکومتي ویندویانو ټینګار کړی چې د والي لرې کول او ټاکل د ولسمشر صلاحیتونه دي او په دې برخه کې قانون عملي کېږي، خو ښکاري چې ارګ دلته قانون ته شا کړې او قانون په بلخ کې سقوط کړی دی. د عطا محمد نور وروستي دریځونه، په ولایت کې په ناقانونه ډول پاتې کېدل او په دې چاره کې د حکومت کمزوری دریځ د چارواکو لپاره د شرم وړ خبره ده. ولسمشر او اجرایوي رییس په پیل کې د اساسي قانون خلاف حکومت جوړ کړ او بیا پرته له دې چې پر ځمکه واقعیتونو ته پام وکړي، ځینې داسې سیاسي پرېکړې یې وکړې چې افغانستان یې له جدي ګواښونو سره مخ کړی دی. اوس عطا محمد نور په عملي ډول زموږ اساسي قانون، واحد نظام، مرکزي حکومت او ملي حاکمیت ننګولي دي او د دې چارې تر ټولو ستره پړه د ملي یووالي د حکومت په کمزورو او معامله ګرو مشرانو ده. که دوی عطا محمد نور په عملي ډول له دندې نه شو لرې کولی، نو بیا د دې مار لنډي کولو ته څه اړتیا وه. اوس خو کیسه لا خرابه شوې او دغه لنډی مار هره ورځ داسې زهر شیندي چې افغانستان مسموموي.
ارګ او اجرایوي ریاست باید نور د بلخ کیسه یو طرف ته کړي. دوی باید نور له واحد افغانستان او نظام سره دا ناوړه لوبه پرېږدي. که له عطامحمد نور سره معامله کوي او که بل هر څه باید هغه په عملي ډول له دندې ګوښه شي. کله چې له دندې ګوښه شي، بیا که پر حکومت نیوکې کوي، که لاریون کوي او که اعتراض، حق یې دی. اوس د حکومت له منځه دغه ډول غږ او بیا په بلخ کې جلا او خپلسرې واکمني په هېڅ ډول د زغملو وړ نه ده. حکومتي مشرانو په اوسني حالت سره نه یوازې ځان شرمولی دی، بلکې افغانستان او افغانان یې له یو بل مصیبت سره مخ کړې دي. دوی دې ژر دا کیسه یو لوري ته کړي، له دې پرته خلک مجبور دي چې د ملي یووالي د حکومت پر ځای د یو داسې حکومت د جوړولو لپاره له وخت مخکې ګام پورته کړي چې واحد حکومت وي او په ټول افغانستان واکمني وکړلی شي.

که روسان د طالبانو ملاتړ کوي، افغان حکومت څه کوي؟

سه‌شنبه, 17 دلو 1396 04:00

د افغانستان د ملي امنیت مشر معصوم ستانکزي له بي بي سي سره په مرکه کې ویلي، چې روسیې او ایران له طالبانو سره په دې پلمه چې له داعش سره جنګېږي تړاوونه جوړ کړي او مرسته ورکوي. معصوم ستانکزي ویلي: "هغه پایلې چې موږ ترلاسه کړې دا دي چې روسیې او ایران له طالبانو سره نورې اړیکې غځولې دي، ورسره مرسته کوي، خو دا مرسته تر هغې کچې نه ده چې دلته یې په تړاو تبلیغات کېږي." معصوم ستانکزي دغه راز ادعا کړې چې افغانستان او بیا د افغانستان شمال ته د بهرنیانو رسول هم د طالبانو کار دی.
اوس پوښتنه دا ده چې که روسیه او ایران له طالبانو سره مرسته کوي، نو زموږ حکومت څه کوي؟
روسیه او ایران شک لري چې په افغانستان کې داعش د امریکا پروژه ده او غواړي سیمې ته ترې سرخوږی پیدا کړي. په ظاهره له همدې امله د طالبانو ملاتړ کوي او غواړي له دې لارې د داعش مخه ونیسي. موږ دلته پر ایران ډېر بحث نه کوو، ځکه ایران له داعش وړاندې هم د نورو موخو لپاره له وسله والو طالبانو سره مرستې کولې، دلته پر روسیه تم کېږو. روسیې په ښکاره ویلي چې په افغانستان کې داعش د امریکا پروژه ده او غواړي منځنۍ اسیا ته ستونزه پیدا کړي. روسانو ادعا کړې چې ناپېژاندې الوتکې داعش وسله وال انتقالوي. روسي چارواکو ویلي چې د افغانستان فضا د امریکا په لاس کې ده، له همدې امله داعش د امریکا پروژه ده. ځینو کسانو او روسي رسنیو څو افغان چارواکي هم د داعش پر ملاتړ تورن کړي، چې دې چارې موضوع لا پېچلې کړې ده. روسان وايي په دې تړاو یې له امریکا او افغان حکومت څخه وضاحت غوښتی، چې تر اوسه نه دی ورکړل شوی. همدغو ټولو ستونزو د دې زمینه برابره کړې چې روسان له طالبانو ملاتړ وکړي.
له طالبانو د روسیې د ملاتړ موضوع ساده خبره نه ده، بلکې جدي ده او افغانستان تر دې ناوړه حالت ته وړي. اوس چې معصوم ستانکزی او په ټوله کې افغان حکومت د روسیې ادعاوې او اندېښنې ناسمې ګڼي، نو پکار ده چې په دې تړاو د رسنیو له لارې نه، بلکې له روسیې سره مخامخ خبرې وشي. د روسانو پوښتنو او شکونو ته باید ځواب ورکړل شي. حکومت باید د روسیې ټولې هغه ادعاوې واوري چې په دې تړاو یې لري او قناعت بښونکی ځواب ورته ووايي. دغه راز حکومت باید د روسیې د ادعاوو په اړه د اسنادو او شواهدو غوښتنه وکړي. د دغو اسنادو او شواهدو له ارزولو وروسته باید د روسیې قناعت حاصل شي. البته دا چاره هغه وخت کېدای شي چې داعش رښتیا د امریکا پروژه نه وي او حکومت په دې تړاو جدي وي. اوس چې روسان تور لګوي او زموږ حکومت او امریکايي چارواکي یې په رسنیو کې ځواب وايي، دلته شکونه او اندېښنې لا زیاتېږي.
زموږ چارواکو ته پکار ده چې دا مسئله جدي وګڼي. که داعش د امریکا پروژه وي، په شدت یې باید مخه ونیول شي او که نه وي، لکه چارواکي چې ادعا کوي، نو باید له روسانو سره مخامخ خبرې وشي او قناعت یې حاصل شي. له دې پرته له طالبانو د روسانو ملاتړ د افغانستان ستونزه لا پېچلې کوي او حکومت باید له دې مسئلې سره سرسري چلند ونه کړي.

حکومت ناکام، خو مشران یې کامیاب دي!

دوشنبه, 16 دلو 1396 04:06

د حکومت اجرایوي رییس منلې چې حکومت یې په کړو ژمنو کې پاتې راغلی دی. نوموړي پرون ویلي چې لوړپوړي چارواکي قانون ته درناوی نه کوي او حکومت نه شي کولی خپل والي له دندې لرې کړي چې دا د شرم خبره ده. هغه ویلي چې امنیت ورځ تر بلې خرابېږي او د دغه وضعیت دوام به خلک د دولت پر وړاندې درېدو ته اړ کړي. هغه له خلکو مننه کړې چې له دومره ستونزو سره سره سره د حکومت ملاتړ کوي. ډاکټر عبدالله د ستونزو اساسي لامل د ملي یووالي حکومت د هوکړه لیک نه عملي کېدل ګڼلي او ولسمشر ته په اشارې یې ویلي چې د واک انحصار به حالات نور هم خراب کړي.
پوښتنه دا ده چې رښتیا د هوکړه لیک نه عملي کېدل د ستونزو لامل دی او رښتیا د افغانستان ستونزه دا ده چې د ملي یووالي د حکومت هوکړه لیک نه دی عملي شوی؟
عبدالله رښتیا وايي، چارواکو نه یوازې خپلې ژمنې نه دي عملي کړي، بلکې حالات یې لا زیات خراب کړي دي. د حکومت ناکاره امنیتي تګلاره او په امنیتي برخو کې د ناسمو کسانو ګومارنې امنیتي حالات لا زیات خراب کړي دي. له ولسمشره نیولې، بیا تر اجرایوي رییس او نورو چارواکو پورې ټولو ته اساسي قانون او نور قوانین هېڅ ارزښت نه لري. کله یې چې قوانین له ګټو او غوښتنو سره په ټکر کې راځي، تر پښو لاندې یې کوي او خپل کار کوي. دا هم سمه ده چې خلک له دې حکومت څخه په تکلیف دي. خلک اوس د ملي يووالي حکومت ته د عذاب په سترګه ګوري چې د دوی امنیت، اقتصاد، حکومتولي او هر څه یې ور خراب کړل. په حکومت کې له یو څو کسانو پرته نور ټول چارواکي د دې ناکامۍ لاملین دي. ارګ، اجرایوي ریاست او دغه راز په دوی پورې تړلي چارواکي په قانون او ښو کارونو کې نه، بلکې په ناقانونۍ، فساد، درغلۍ او ناسمو کارونو کې یو له بل سره سیالي کوي. دوی افغانستان له هره اړخه ناسم لور ته روان کړی دی او خلک هيله لري چې ژر به له دغه عذابه خلاص شي.
خو دا چې ډاکټر عبدالله وايي؛ د دې ستونزو لامل د ملي یووالي حکومت د هوکړه لیک نه عملي کېدل دي، دا ناسمه ده. د ملي یووالي حکومت هوکړه لیک د ستونزو اصلي سرچینه ده. ځکه دغه هوکړه لیک د اساسي قانون خلاف دی او پر اساس یې واک په ناسم ډول وېشل شوی، څوکۍ د وړتیا نه، بلکې د ونډو پراساس وېشل شوې دي. ارګ له خپلو غلو او اجرایوي ریاست له خپلو غلو ملاتړ کوي. که ارګ په کوم ځای کې په ناقانونه ډول یو څوک وګوماري، د اجرایوي ریاست له خوا هم باید دا کار وشي. همداسې که اجرایوي ریاست ناسم کار کوي، ارګ یې باید پسې تکرار کړي. په دې ډول د ملي یووالي د حکومت هوکړه، ګډونوال، د هغو پر اساس جوړ شوی اجرائیه ریاست، د هغه کارونه، د ولسمشر د واکونو وېشل او ټول هغه کارونه چې د ملي یووالي حکومت یې کوي، لامل یې همدا ناقانونه او چټله هوکړه ده.
په دې ډول چارواکي باید پر ناقانونۍ د ټینګار پر ځای د قانونیت خبره وکړي. د ملي یووالي د حکومت د جوړولو له امله له خلکو بښنه وغواړي او هر څومره ژر د قانون پر اساس د ټاکنو له لارې واک بل قانوني حکومت ته پرېږدي چې خلک له دغه عذابه خلاص شي.

څپې او وختونه

راسره ملګري شئ

د سپوږمۍ راډیو اپلیکشن

Spogmai App   Spogmai App